Rijswijk - Ontdekkingsreiziger, etser, generaal, pater, admiraal

Door Hans van der Neut

De Indische buurt van Rijswijk heet officieel  ‘Te Werve’, genoemd naar het landgoed Te Werve, dat ten noordwesten van de buurt gelegen is. De Indische buurt is een rechthoek van circa 350 bij 850 meter, ongeveer 30 hectare. Hier bevinden zich 19 straten, die alle met hun naam verwijzen naar personen die een relatie hadden met Nederlands Oost-Indië.

De straatnamen werden door de gemeenteraad van Rijswijk in drie fasen vastgesteld. Op 11 juni 1954 werden de Generaal Spoorlaan, Karel Doormanlaan, Berenschotlaan (kort daarna gewijzigd in Generaal Berenschotlaan), Idenburglaan, Van Vollenhovenlaan, Snouck Hurgronjestraat, Kruytstraat (kort daarna gewijzigd in Dr. Kruytstraat) en Pater van Lithstraat benoemd. Driekwart jaar later op 23 maart 1955 werden de Dr. H. Colijnlaan, Mr. D. Fockstraat, Dr. N. Adrianistraat, Stein Callenfelsstraat (kort daarna gewijzigd in Van Stein Callenfelsstraat), Junghuhnstraat en Generaal Swartlaan vastgesteld. En net binnen een jaar op 15 maart 1956 kwamen er tot slot de Ir. H.H. van Kollaan, Generaal van Daalenstraat, Generaal Vetterstraat, Dick de Hoogstraat en Marius Bauerstraat bij. In alle drie vergaderingen werden de voorstellen van het college van B en W voor deze straatnamen zonder hoofdelijke stemming aangenomen. Alleen in 1955 was er een stevige discussie over de naam Colijn, vooral omdat Colijn met name bekend was als politicus en minister-president uit de jaren 30. De PvdA-fractie stelde als alternatief voor om Ir. H.H. van Kol te vernoemen, waarbij Colijn zou passen in een ‘staatsliedenbuurt’. Als compromis werd gekozen voor de oplossing dat beide personen in deze buurt vernoemd zouden worden.

Uit het voorgaande blijkt dat de Indische buurt van Rijswijk op een aantal punten afwijkt van de gangbare Indische buurten. In de eerste plaats is de buurt pas in de jaren 50 van de vorige eeuw ontstaan, na de onafhankelijkheid van Indonesië, terwijl de meeste Indische buurten eind negentiende of begin twintigste eeuw ontstonden. In de tweede plaats is hier gekozen voor het gebruik van persoonsnamen in plaats van geografische namen, zoals eilandennamen of delen daarvan. Het college van B en W van Rijswijk kon ook eigenlijk geen geografische namen kiezen, omdat Den Haag bijna alle belangrijke geografische namen al gebruikt had in de Archipelbuurt.

En verder?

Hoe het verder ging en wat de rol van burgemeester Bogaardt is geweest is te lezen in het boek Onze Indische Buurten. Houd deze website in de gaten voor wat betreft verschijningsdatum. 

Historische foto's (Beeldbank Museum Rijswijk)

View the embedded image gallery online at:
https://indischebuurten.nl/buurten/68-rijswijk#sigProIdabe4f310e5

Hedendaagse foto's (Fotograaf Dick Rozing, juni 2016)

View the embedded image gallery online at:
https://indischebuurten.nl/buurten/68-rijswijk#sigProId70aefe4fbd